تربیت بچه گربه در خانه؛ آموزش ظرف خاک، اسم، جای خواب و گاز نگرفتن

چطور بچه گربه را در خانه آموزش دهیم؟

برای آموزش بچه گربه در خانه باید از تمرین‌های کوتاه، پاداش مثبت و تکرار آرام استفاده کنید. بچه گربه‌ها با تشویقی، بازی، نوازش و ارتباط مثبت بهتر یاد می‌گیرند و تنبیه کردن معمولاً باعث ترس، پنهان شدن یا رفتار دفاعی می‌شود. آموزش ظرف خاک، یاد گرفتن اسم، عادت کردن به جای خواب و گاز نگرفتن باید از روزهای اول با صبر و برنامه منظم شروع شود.

قبل از شروع آموزش چه چیزهایی لازم داریم؟

قبل از اینکه آموزش بچه گربه را شروع کنید، بهتر است وسایل اولیه او آماده باشد. بچه گربه‌ای که ظرف خاک مشخص، جای خواب آرام، اسباب‌بازی مناسب و تشویقی مخصوص داشته باشد، راحت‌تر با خانه جدید کنار می‌آید و بهتر یاد می‌گیرد. آموزش زمانی نتیجه می‌دهد که محیط خانه برای گربه قابل پیش‌بینی و امن باشد.

چگونه به بچه گربه آموزش دهیم که با دستور ما بنشیند؟

آموزش بچه گربه‌تان را می‌توانید با رفتار ساده‎‌ای مانند دستور به نشستن شروع کنید. ابتدا مقداری تشویقی گربه را با نوک انگشت اشاره و شستتان نگه دارید؛ به نحوی که کف دستتان به سمت بالا باشد. جلوی گربه بایستید و غذا را 1 تا 2 سانتی‌متری بینی‌اش نگه دارید. به آرامی تشویقی را از بینی دور کنید. در این حالت بچه گربه باید غذا را با نگاهش دنبال کرده و به سمت بالا نگاه کند. وقتی خوراکی را حدود 5 سانتی‌متر بالا بردید، به آرامی دستتان را به عقب به سمت دم گربه حرکت دهید. در چنین شرایطی معمولا گربه به طور طبیعی به حالت نشسته می‌رود.
ممکن است چند ثانیه طول بکشد تا متوجه موضوع شود؛ بنابراین اگر بلافاصله گربه‌تان ننشست، خوراکی را در همان موقعیت دم نگه دارید. به محض اینکه گربه نشست، عبارت خاصی مانند «آره، همینه» یا «کارت درسته» به کار ببرید و به او غذا بدهید. این مراحل را 6 بار تکرار کنید تا گربه یاد بگیرد نشستن معادل گرفتن پاداش است. در دفعات بعد صرفا خوراکی را جلوی گربه بگیرید و مچ دستتان را به سمت بالا تکان دهید تا به گربه علامت دهد که بنشیند. وقتی گربه‌تان این نشانه‌ها را متوجه شد، دفعه بعدی دستتان را در کیسه غذا ببرید اما بیرون نیاورید تا دستورتان را اجرا کند. بعد از این مراحل می‌توانید هر کلمه‌ای که خواستید را به کار ببرید، زیرا گربه‌ها فقط به صدا پاسخ می‌دهند، نه به معنی (مثلا می‌توانید بگویید «بنشین»).  

چگونه به بچه گربه اسمش را یاد دهیم؟

در جای آرام و ساکتی و بدون حواس پرتی، جلوی بچه گربه بایستید و مقداری از غذایش را کنارتان داشته باشید. اسم گربه‌تان را بگویید و اگر به شما نگاه کرد، با صدایی مثبت و شاد «بله» بگویید و سریعا به او کمی غذا بدهید (به طور ایده‌آل در عرض دو ثانیه بعد از اینکه با شنیدن اسمش به شما نگاه کرد). در صورتی که به شما نگاه نکرد، مجددا این کار را تکرار کنید. اگر اولین جلسه تمرینی موفقیت‌آمیز بود، این مراحل را در یک سری جلسات کوتاه (بیش از 3 دقیقه طول نکشد) در چند روز آینده تکرار کنید. سعی کنید از نام گربه‌تان خارج از این جلسات آموزشی استفاده نکنید زیرا ممکن است گیج شوند. 
وقتی در شرایط بالا گربه اسمش را یاد گرفت، جلسات آموزشی را تکرار کنید اما دورتر از او بایستید یا این کار را نشسته انجام دهید. این فرایند به گربه کمک می‎کند تا یاد بگیرد در حالات دیگر هم باید به نامش پاسخ دهد. زمانی که با این تغییرات هم گربه به اسمش واکنش نشان داد، کم کم شروع به تغییر نوع پاداش کنید و به جای آن یک اسباب‌بازی بدهید. در نهایت تعداد دفعات جایزه دادن را کم کنید و برای مثال هر دو بار و پس از آن هر سه باری که به اسمش واکنش نشان می‎دهد، یک بار به گربه پاداش دهید. البته جوایز را نباید ناگهانی متوقف کنید، زیرا در این حالت بچه گربه‌ها هم دیگر جواب نمی‌دهند و فرایند یادگیری کامل نمی‌شود. 
 

چگونه گربه را به جای خوابش عادت دهیم؟

یکی دیگر از نکات آموزش بچه گربه این است که به حیوان خانگی‌تان یاد بدهید در جای خودش بخوابد. به این منظور ابتدا جای خواب مناسبی تهیه کند. اگر گربه دوست دارد روی سطح سخت بخوابد، تخت سفت‌تر یا اگر ترجیح می‌دهد روی مبل دراز بکشد، تخت نرم‌تری خریداری کنید. اگر گربه می‌خواهد حریم شخصی داشته باشد، تخت‌های ایگلو گزینه بهتری نسبت به تخت باز هستند. 
در درجه اول با استفاده از خوراکی‌ها، به بچه گربه بگویید که تختش متعلق به اوست و باید هر زمان که نیاز به خواب داشت از آن استفاده کند. تنها کاری که باید انجام دهید، این است که گربه را با استفاده از خوراکی به رختخواب بکشید، او را تشویق کنید که به داخل تخت برود و سپس خوراکی را در دستتان بالای سرش نگه دارید تا بنشیند. سپس وقتی درست در جای خوابش قرار گرفت، به عنوان پاداش به بچه گربه خوراکی بدهید. 
نکته مهم دیگر اینکه گربه‌ها اغلب در جاهای عجیب و غریب مانند سبدهای لباسشویی، حمام، در کشوها و بالای اثاثیه‌ای که دسترسی به آن‌ها سخت است، می‌خوابند. ممکن است ظالمانه به نظر برسد، اما پس از اینکه جای خواب گربه را تعیین کردید، اجازه ندهید در جای دیگری جز تخت خودش بخوابد. حتی می‌توانید مواد بازدارنده بی‌ضرری مانند فویل قلع یا اسپری‌های مخصوص این کار را در این مناطق قرار دهید. با انجام این کارها بچه گربه‌تان باید تخت خود را مکان مناسب‌تری برای خواب ببیند.

چگونه به گربه آموزش دستشویی دهیم؟

اگر تجربه از پوشک گرفتن کودکی را داشته باشید، حتما می‌دانید اولین قدم این است که او را به توالت علاقه‌مند کنید. آموزش بچه گربه برای دستشویی کردن در خاکش هم تفاوت چندانی با یاد دادن به کودک ندارد. برای اینکه بچه گربه را تشویق کنید از جعبه خاک استفاده کند، هر چند وقت یک بار او را به آرامی بردارید و در جعبه قرار دهید. بهترین زمان برای گذاشتن بچه گربه در جعبه خاک بعد از غذا خوردن یا زمانی است که تازه از خواب طولانی‌اش بیدار شده است. غذا خوردن باعث تحریک بچه گربه‌ها به مدفوع می‌شود و به همین دلیل زمان خوبی برای آموزش است.
در طول روز هم اگر متوجه شدید که بچه گربه‌تان خمیده شده، اطرافش را بو می‌کشد یا طوری رفتار می‌کند که باید از جعبه خاک استفاده کند، زمان خوبی است که او را بردارید و در آن قرار دهید. بعد از اینکه بچه گربه را در جعبه خاک گذاشتید، بی سروصدا صبر کنید و ببینید چه اتفاقی می‌افتد. بیشتر بچه گربه ها به طور غریزی شروع به حفاری با پنجه‌های جلویی‌شان می کنند. در غیر این صورت می‌توانید به آرامی پنجه جلویی گربه را بگیرید و خاک را بخراشید تا متوجه شود این قسمت از خانه برای دستشویی کردنش است.موقع دستشویی به هیچ عنوان بچه گربه را لمس نکنید و به او خیره نشوید. صرفا در نزدیکی منتظر بمانید و وقتی کارش تمام شد، مقداری تشویقی به او بدهید. 

نکات مهم در رابطه با ظرف خاک 

• ظرف خاک باید در جای آرام و دور از ظرف غذا و آب باشد.
• اگر چند گربه دارید، تعداد ظرف خاک بهتر است بیشتر از تعداد گربه‌ها باشد.
• خاک معطر برای بعضی گربه‌ها آزاردهنده است.
• ظرف خاک باید روزانه تمیز شود.
• تغییر محل ظرف خاک یا نوع خاک باید تدریجی باشد.

چگونه به بچه گربه یاد بدهیم گاز نگیرد؟

دلیل اینکه بچه گربه‌ها ما را گاز می‌گیرند ساده است. این موجودات ذاتا شکارچی هستند و می‌خواهند به هر چیز متحرکی حمله‌ور شوند. بنابراین مهم است که از سنین پایین به بچه گربه یاد بدهید که نباید کسی را گاز بگیرد. بچه گربه‌های هیجان زده و بازیگوش ممکن است بخواهند دست‌ها و پاهای شما را گاز بگیرند، اما مهم است که به آنها یاد دهید که فقط اسباب بازی‌ها برای حمله هستند.
دفعه بعدی که حیوان خانگیتان روی قوزک پای شما می‌پرد یا دستتان را گاز می‎‌گیرد، با گفتن یک «نه» محکم واکنش نشان دهید، او را سمت یک اسباب بازی هدایت کرده و برای چند دقیقه بازی را متوقف کنید. برای تقویت پیام «اسباب‌بازی‌ها، نه دست‌ها!» هرگز از دست‌ها یا پاهایتان به عنوان اسباب بازی استفاده نکنید. در عوض اسباب بازی را در فاصله‌ای از بدنتان نگه دارید.
اگر بچه گربه‌تان بیش از حد تهاجمی می‌شود و شما را زیاد گاز می‌گیرد، فورا از بازی با گربه خودداری کنید. دور شدن از حیوان خانگی، نادیده گرفتن او و تنها گذاشتنش برای آرام شدن بدون هیچ تعاملی (با بچه گربه صحبت کرده یا به او نگاه نکنید) به مدت 5 تا 10 دقیقه بهترین راه برای متوقف کردن بازی تهاجمی است. مطمئن شوید که این کار را هر بار که حیوان خانگی شما پرخاشگر می‌شود، انجام دهید. در چنین شرایطی به زودی متوجه می‌شود که رفتار بد به معنای نادیده گرفتن آن‌هاست. 

گاز گرفتن بچه گربه همیشه نشانه پرخاشگری نیست. بیشتر وقت‌ها بچه گربه دارد شکار، کمین و حمله را تمرین می‌کند؛ یعنی همان رفتاری که در طبیعت برایش عادی است. مشکل از جایی شروع می‌شود که دست و پای انسان تبدیل به اسباب‌بازی شود. اگر بچه گربه یاد بگیرد دست را گاز بگیرد، همین رفتار در بزرگسالی دردناک‌تر و کنترلش سخت‌تر می‌شود.

برای اصلاح این رفتار، بازی را متوقف کنید، واکنش هیجانی نشان ندهید و توجه گربه را به اسباب‌بازی‌هایی مثل چوب پردار، توپ یا عروسک گازگرفتنی منتقل کنید. Cats Protection هم توصیه می‌کند برای جلوگیری از هدایت رفتار شکار به سمت انسان، از اسباب‌بازی‌هایی استفاده شود که از بدن فاصله دارند؛ مثل چوب‌های پردار یا توپ.

بیشتر بخوانید:علل گاز گرفتن گربه ها

سوالات متداول

• آموزش بچه گربه را از چه سنی شروع کنیم؟

از همان روزهای اول ورود به خانه می‌توان آموزش‌های ساده مثل اسم، ظرف خاک، بازی درست و عادت به جای خواب را شروع کرد؛ فقط تمرین‌ها باید کوتاه و بدون فشار باشند.

• چطور به بچه گربه اسمش را یاد بدهیم؟

اسمش را در محیط آرام صدا بزنید و به محض اینکه نگاه کرد، با تشویقی یا نوازش پاداش بدهید. این کار باید چند بار در جلسات کوتاه تکرار شود.

• چطور بچه گربه را به ظرف خاک عادت بدهیم؟

بعد از غذا خوردن، بیدار شدن از خواب یا زمانی که اطراف را بو می‌کشد، او را آرام داخل ظرف خاک بگذارید. ظرف باید تمیز، قابل دسترس و در جای آرام باشد.

• چرا بچه گربه دست و پا را گاز می‌گیرد؟

چون رفتار شکار و بازی را تمرین می‌کند. بهتر است دست و پا را وارد بازی نکنید و انرژی او را با اسباب‌بازی مناسب تخلیه کنید.

• آیا تنبیه بچه گربه برای آموزش درست است؟

نه. تنبیه ممکن است باعث ترس، پنهان شدن یا رفتار دفاعی شود. آموزش مثبت با تشویقی، بازی و تکرار آرام نتیجه بهتری دارد.

• بچه گربه را چطور به جای خواب عادت بدهیم؟

جای خواب را در محل آرام بگذارید، داخل آن تشویقی یا پتوی آشنا قرار دهید و هر بار که گربه وارد آن شد، با پاداش مثبت تقویتش کنید.

اگر به‌تازگی از یک بچه گربه نگهداری می‌کنید، بهتر است آموزش را با صبر، تشویقی مناسب و وسایل اولیه درست شروع کنید. در پت‌آباد می‌توانید محصولاتی مثل غذای بچه گربه، تشویقی، خاک و ظرف خاک، جای خواب، اسباب‌بازی و اسکرچر گربه را بررسی کنید و با توجه به سن و عادت‌های گربه خود انتخاب دقیق‌تری داشته باشید.

تاریخ به‌روزرسانی ۲۲ شهریور ۱۴۰۵
منابع
cats.org.uk
lordsandlabradors.co.uk
armandhammer.com
us.feliway.com